W dniu 26 maja 2026 r. w CZSW w Warszawie, odbyło się spotkanie przedstawicieli Zespołu Ochronnego Zarządu Głównego NSZZ Funkcjonariuszy i Pracowników Więziennictwa, który reprezentowali; mł. chor. Wojciech Łosik, por. Natalia Niema-Nowak, mjr Robert Szumiło, mł. chor. Tomasz Bukowski, st. sierż. sztab. Sławomir Karpiuk. Stronę służbową Biura Ochrony i Spraw Obronnych Centralnego Zarządu Służby Więziennej w Warszawie reprezentowali: Dyrektor BOiSO płk Robert Kuczera, oraz specjaliści CZSW, ppłk Marcin Drozdowicz, ppor. Mateusz Kowalski.

Podczas spotkania omówiono następujące zagadnienia:

1. Godziny nadliczbowe funkcjonariuszy działu ochrony.
   Strona społeczna przedstawiła problematykę dotyczącą wypracowywania godzin nadliczbowych przez funkcjonariuszy działu ochrony oraz praktyki udzielania czasu wolnego w sposób wpływający na organizację służby i poziom bezpieczeństwa jednostek penitencjarnych. Wskazano między innymi na przypadki niewystawiania stanowisk ochronnych, obciążania funkcjonariuszy dodatkowymi obowiązkami oraz kierowania do realizacji zadań ochronnych funkcjonariuszy innych działów.
   Dyrektor BOiSO poinformował, iż rozliczanie godzin nadliczbowych prowadzone jest na poziomie okręgowych inspektoratów, w związku z czym dane statystyczne przedstawiane są do BOiSO zbiorczo. Przewodniczący zespołu ochronnego przedstawił sytuację występującą w okręgu rzeszowskim jako przykład budzący poważne wątpliwości co do zasady prawidłowego zarządzania systemem czasu służby oraz „zbijania” liczby godzin nadliczbowych kosztem funkcjonariuszy.
   Dyrektor BOiSO zobowiązał się do zweryfikowania kwestii dotyczących godzin nadliczbowych w okręgu rzeszowskim. Poinformował ponadto, iż zmniejszająca się liczba wakatów w Służbie Więziennej wpływa na stopniowe ograniczanie liczby wypracowywanych godzin nadliczbowych.
   Dyrektor BOiSO wskazał, iż zgodnie z zapisami zarządzenia nr 23/18 Dyrektora Generalnego Służby Więziennej z dnia 18 kwietnia 2018 r. w sprawie tworzenia i organizacji oddziałów penitencjarnych w zakładach karnych i aresztach śledczych, jednostki penitencjarne, niezależnie od oddziałowych pełniących służbę w systemie wielozmianowym (12-godzinnym), powinny mieć zapewnioną odpowiednią obsadę oddziałowych w systemie jednozmianowym (8-godzinnym). Dodał, iż sytuacja w tym zakresie jest ustabilizowana. Podkreślił, iż nie posiada informacji o przypadkach nieprzestrzegania zapisów zarządzenia w odniesieniu do ilości stanowisk oddziałowych w systemie jednozmianowym.
   Dyrektor BOiSO podkreślił ponadto, iż Biuro nie wydaje poleceń dotyczących bezrefleksyjnego „zbijania” godzin nadliczbowych. Polecenia dotyczą racjonalnego planowania rozkładu służby funkcjonariuszy, tak by nie generować godzin ponadnormatywnych w sytuacjach nieuzasadnionych realnymi potrzebami. W istocie sprowadzają się one do właściwego zadaniowania funkcjonariuszy, z zachowaniem zasad bezpieczeństwa i równomiernego obciążenia obowiązkami.
   Omówiono również sytuację Zakładu Karnego w Tarnowie, gdzie – w ocenie przedstawicieli BOiSO – sposób wyznaczania stanowisk ochronnych był nieracjonalny. Wskazano, iż w porze dziennej w jednym oddziale mieszkalnym służbę pełniło 2 funkcjonariuszy w systemie 12-godzinnym oraz jeden funkcjonariusz w systemie 8-godzinnym, natomiast w porze nocnej służbę pełniło dwóch funkcjonariuszy w systemie 12-godzinnym.
2. Wykorzystanie monitoringu wizyjnego wobec funkcjonariuszy.
   Zespół Ochronny przedstawił problem wykorzystywania monitoringu wizyjnego w sprawach dotyczących odpowiedzialności dyscyplinarnej funkcjonariuszy. Omówiono sytuację dotyczącą okręgu koszalińskiego oraz dane przedstawione przez Dyrektora Zakładu Karnego w Czarnem dotyczące liczby zabezpieczanych nagrań monitoringu. Wskazano, iż w analizowanym okresie zabezpieczono 152 nagrań, z czego 21 mających związek z wystąpieniem zdarzenia, 115 nie mających związek z wystąpieniem zdarzenia m.in. dotyczącej przestrzeni skargowej oraz czynności wyjaśniających oraz 16 związanych z użyciem środków przymusu bezpośredniego.
   Potwierdzono również, iż funkcjonariusze działu ochrony posiadają w zakresach swoich obowiązków oraz tworzone są harmonogramy kontroli realizacji przedsięwzięć ochronnych przy wykorzystaniu systemów monitoringu wizyjnego. Dyrektor BOiSO zaprzeczył, aby wydawane były polecenia dotyczące stałego monitorowania funkcjonariuszy przy użyciu kamer. Jednocześnie zaznaczył, iż dyrektorzy jednostek posiadają kompetencje do kształtowania polityki nadzoru w tym zakresie, o ile działania te nie mają charakteru nagminnego lub wybiórczego kontrolowania konkretnych funkcjonariuszy.
3. Realizacja konwojów przez funkcjonariuszy innych jednostek.
   Omówiono kwestie związane z realizacją konwojów medycznych przez funkcjonariuszy innych jednostek organizacyjnych celem racjonalnego wykorzystania kadry ochronnej oraz ograniczenia obciążeń wynikających z dużych odległości do placówek medycznych.
   Przedstawiciel BOiSO wskazał, iż rozwiązanie takie jest dopuszczalne na podstawie § 83 zarządzenia nr 30/2025 Dyrektora Generalnego Służby Więziennej z dnia 17 marca 2025 r. w sprawie sposobów ochrony, konwojowania oraz zadań ochronnych funkcjonariuszy i pracowników Służby Więziennej. Dyrektor BOiSO podkreślił potrzebę współpracy pomiędzy jednostkami organizacyjnymi w zakresie realizacji konwojów medycznych stwierdzając, że na dyrektorach jednostek spoczywa obowiązek wzajemnego wsparcia i racjonalnego wykorzystania posiadanych sił i środków.
4. Kamery nasobne wykorzystywane przez dowódców zmian.
   Dyrektor BOiSO poinformował, iż zweryfikował informacje dotyczące funkcjonowania kamer nasobnych i uzyskał z Biura Informatyki i Łączności zapewnienie, że urządzenia nie zapisują obrazu ani dźwięku bez fizycznego włączenia nagrywania, za wyjątkiem funkcji pre-recordingu oraz post-recordingu (ustawionego czasu nagrywania przed włączeniem i po wyłączeniu funkcji nagrywania). Oznacza to, że kamery nie zapisują obrazu automatycznie po ich wyjęciu ze stacji dokującej, ani nie dokonują stałego zapisu po wyłączeniu funkcji nagrywania.
   St. sierż. sztab. Sławomir Karpiuk przedstawił jednak sytuację występującą w Zakładzie Karnym w Krzywańcu, która – w jego ocenie – przeczy zapewnieniom przedstawionym przez BIŁ. W związku z powyższym Dyrektor BOiSO zobowiązał się do ponownej weryfikacji działania kamer nasobnych w jednostkach okręgu poznańskiego. Jednocześnie przewodniczący Zespołu Ochronnego poinformował dyrektora BOiSO, że w przypadku gdy dowódca zmiany wyłącza kamerę, a ona nadal nagrywa, może to narazić w niektórych przypadkach użytkownika tej kamery na odpowiedzialność karną.
5. Program depozytowo-księgowy osadzonych.
   Omówiono kwestie związane z planowanym udostępnieniem programu depozytowo-księgowego również dla inspektorów. Poinformowano, iż obecnie trwają uzgodnienia pomiędzy właściwymi biurami CZSW dotyczące zmian w obowiązujących regulacjach. Zarządzenie powinno wejść w życie w miesiącu czerwcu.
6. Zmiany dotyczące druków ochronnych.
   Przedmiotem rozmów były planowane zmiany zarządzenia dotyczącego druków ochronnych, w tym propozycja wprowadzenia druku pn. „Książka przebiegu służby oddziałowego”.
   Dyrektor BOiSO poinformował, iż obecnie prowadzone są konsultacje z kierownictwem działów ochrony oraz specjalistami okręgowych inspektoratów, które mają zakończyć się w lipcu 2026 r. Dotychczasowe stanowiska w tej sprawie pozostają podzielone. Jednocześnie zaznaczono, iż koncepcja procedowania zmian wynikała z sygnałów zgłaszanych przez jednostki organizacyjne, a nie z inicjatywy BOiSO. Dyrektor BOiSO zobowiązał się do przekazania stronie społecznej proponowanych zmian po dokończeniu konsultacji ze stroną służbową.
7. Funkcjonowanie oddziałów dla osadzonych niebezpiecznych.
   Dyrektor BOiSO poinformował o planowanych działaniach związanych z ograniczaniem funkcjonowania części oddziałów dla osadzonych niebezpiecznych. W pierwszej kolejności działania te mają dotyczyć oddziału w Areszcie Śledczym w Szczecinie.
   Wskazano, iż przyczyną takich działań jest niski poziom zaludnienia oddziałów oraz stan techniczny niektórych oddziałów, które wymagają znacznych nakładów finansowych przy minimalnym poziomie ich wykorzystania. Dyrektor BOiSO zaznaczył również, iż oddział dla osadzonych niebezpiecznych nie powinien stanowić miejsca stałego osadzenia osób pozbawionych wolności, a kolejne decyzje weryfikacyjne mieć rutynowego, schematycznego charakteru, polegającego na ciągłym powielaniu przesłanek zakwalifikowania do tej kategorii. Dodał, że obowiązujące przepisy oraz procedury bezpieczeństwa pozwalają na zwiększony nadzór nad osadzonymi także poza tego rodzaju oddziałami.
8. Ochrona danych osobowych funkcjonariuszy.
   Strona społeczna zwróciła uwagę na problem związany z ujawnianiem danych funkcjonariuszy w Centralnej Bazie Danych Osób Pozbawionych Wolności w przypadkach zdarzeń, których uczestnikami są również osadzeni. Obecnie charakterystyka funkcjonariusza niebędącego jedynym uczestnikiem zdarzenia jest umieszczana w CBDOPW. Należy zaznaczyć, iż dane te są ogólnodostępne użytkownikom systemu CBDOPW.
   Wskazano ponadto na zasadność podejmowania z urzędu działań zmierzających do animizacji danych osobowych funkcjonariuszy i pracowników Służby Więziennej przy składaniu zawiadomień o możliwości popełnienia przestępstwa przez osadzonych, w zakresie dopuszczalnym przez obowiązujące przepisy prawa.
   Dyrektor BOiSO zobowiązał się do skonsultowania przedmiotowej kwestii z Inspektorem Ochrony Danych Osobowych CZSW w Warszawie.
9. Wyróżnianie honorowych dawców krwi.
   Omówiono kwestie związane z trudnością w realizacji porozumień zawartych przez Zespół ds. Popularyzowania Honorowego Krwiodawstwa w Służbie Więziennej z Dyrektorami Okręgowymi Służby Więziennej.
   Dyrektor BOiSO poinformował, iż zagadnienie pozostaje we właściwości Biura Kadr i Szkolenia.
10. Racjonalizacja wykorzystania psów służbowych
    Poruszono również temat dotyczący racjonalizacji wykorzystania psów służbowych.
    a. Transport psów między jednostkami w celu wsparcia kontroli.
    Zasygnalizowano, że zdarzają się sytuacje, w których przewodnik ze względu na inne ważne czynności służbowe dostaje do dyspozycji samochód z częścią ładunkową nieposiadającą klimatyzacji.Ttemperatura na zewnątrz wynosi + 25 stopni, a odległość między jednostkami to około100 km. Czas przejazdu z punktu A do B to około ponad 2 godziny. Po takiej podroży praca z psem nie jest efektywna.
    W trakcie rozmowy zaproponowano rozwiązania.
    Dostosowanie taboru do potrzeb przewodników. Możliwość przyjazdu do jednostki B dzień wcześniej w godzinach popołudniowych. Przewodnik i pies będą mieli czas na aklimatyzację załatwienie potrzeb fizjologicznych i możliwość rozpoczęcia wsparcia kontroli w godzinach popołudniowych i od godzin porannych dnia następnego. Przewodnik i pies jest wypoczęty, działania prewencyjne i profilaktyczne są wzmocnione, osadzeni nie spodziewają się kontroli większej ilości psów w godzinach popołudniowych, szczególnie grupy powracające z zatrudnienia zewnętrznego. Tym bardziej zaskoczeniem będzie ponowna kontrola i działania przewodników we wczesnych godzinach porannych.
    b. Współdziałanie z innymi służbami to świetny trening dla przewodników, możliwości wymiany doświadczeń, działania prewencyjne i profilaktyczne. Dwa, trzy psy kontrolujące duże pomieszczenia, szczególnie dotyczy to hal produkcyjnych. Nie ma możliwości żeby psy się pomyliły, uzupełniając się wzajemnie. Zaproponowano rozwiązanie, aby jednostki różnych okręgowych inspektoratów, nieoddalone od siebie (zakładany czas dojazdu do godziny) podejmowały współpracę odnośnie wzajemnego wsparcia zespołów kynologicznych.
    Rozwiązanie zostanie zarekomendowane podczas szkolenia specjalistów, które się odbędzie w najbliższym czasie.
    c. ⁠Czas przydatności narkotyków będących w posiadaniu jednostek dla celów szkoleniowych – wskazano na konieczność zmiany przepisów. Temat jest monitorowany przez BOiSO, wymaga jednak zmian na poziomie ustawowym.
    Kolejne spotkanie zaplanowano w miarę potrzeb. Jednocześnie, w przypadku pilnych spraw, Dyrektor BOiSO płk Robert Kuczera pozostaje w stałym kontakcie telefonicznym z przewodniczącym Zespołu Ochronnego NSZZF i PW w Warszawie mł. chor. Wojciechem Łosikiem.
    Na tym spotkanie zakończono.